Komunikaty prasowe

Krakow, 1 lipca 2005 r.

Serdecznie zapraszamy na wystawę "Herbert Hoover a Polska", przygotowaną przez Instytut Hoovera przy Uniwersytecie Stanforda. Prezentacja wystawy w Krakowie stała sie możliwa dzięki współpracy Konsulatu Generalnego USA oraz Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, w którego salach będzie można ją zwiedzać od 4 lipca do końca sierpnia 2005 roku.

Wernisaż wystawy odbędzie się w poniedziałek 4 lipca o godz. 18:00 na dziedzińcu Collegium Maius. Ceremonii otwarcia dokonają: przedstawiciele Instytutu Hoovera przy Stanford University, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Dyrektor Muzeum Uniwersytetu oraz Konsul Generalny USA w Krakowie.

Wystawę otwieramy w dniu bardzo szczególnym dla Ameryki, dniu, który jest jej 229. urodzinami. Dla wszystkich Amerykanow dzień 4 lipca to najważniejsze Święto w roku – Święto Niepodległości. W ten dzień właśnie oddajemy hołd tym, którzy wywalczyli tę wolność, czasem płacąc za nią najwyższą cenę, tak jak Generał Pułaski w bitwie pod Savannah w stanie Georgia.

Wolność i demokracja wymagają jednak stałych wysiłków nie tylko na polu bitwy w czasie wielkich zrywów i rewolucyjnych przemian, ale także w czasach po nich następujących gdy potrzebna jest wizja i codzienny wielki wysiłek, by tych wartości nie stracić, a przeciwnie stale je umacniać. Właśnie takim wizjonerem okazał się w czasie I wojny światowej Herbert Hoover, który uruchomił największą pomoc humanitarną w dziejach ludzkości. Żywność, którą udało mu się wtedy zebrać, apelując do Amerykanów o szczególną oszczędność w ich własnych gospodarstwach domowych pozwoliła na uratowanie od śmierci głodowej wielu milionów Europejczyków, w tym również Polaków.

Z ramienia Komisji, której przewodzenie powierzył mu Prezydent Wilson, Herbert Hoover objął pomocą 4 miliony Polaków. Niezliczone transporty żywności i najbardziej niezbędnych artykułów zaczęły nadchodzić do Polski wyniszczonej działaniami wojennymi. Powstała ogromna sieć punktów dożywiania. Jak donosiła "Rzeczpospolita" w 1921 roku dzieciom polskim wydano 550 milionów posiłków. Odżywiano także studentów, zapomogi wypłacano zubożałym inteligentom i uciekinierom-ofiarom wojny na Wschodzie. Po zamknięciu działalności w czerwcu 1922 roku koszt pomocy obliczono na 200 mln dolarow (okolo 4 bilionow dolarów w dzisiejszych przelicznikach). Za poprawę zdrowotności społeczeństwa polskiego Uniwersytet Jagielloński przyznał Hooverowi tytuł doktora honoris causa, a w Warszawie stanął pomnik upamiętniający te dokonania. Doszczętnie zniszczony w czasie II wojny światowej zostanie jednak odbudowany i odsłonięty na skwerze Herberta Hoovera w Warszawie.

Herbert Hoover był blisko zwiazany z Ignacym Paderewskim i od początku popierał dążenie Polski do niepodległości wstawiając się za Polską do Prezydenta Wilsona, a potem nalegał w telegramach do Wilsona by jako pierwszy w świecie polityk uznał formujący się w Warszawie rząd.

Herbert Hoover czterokrotnie odwiedzał Polskę, ostatni raz w 1946 roku, gdy Prezydent Truman, odwołując się dojego uprzednich doświadczeń powołał go jeszcze raz do służby publicznej dla określenia potrzeb żywnościowych powojennej Europy, w tym także Polski. Ogromne transporty żywności, leków i ubrań opatrzone charakterystycznym napisem CARE i UNRRA oraz wizerunkiem uściśniętych dłoni napływały do Polski przez kolejne 20 lat.

Wystawa w Collegium Maius, czynna do końca sierpnia br., prezentuje wiele zdjęć, dokumentów, planów i map, a także wymianę korespondencji Herberta Hoovera z Ignacym Paderewskim.

Serdecznie zapraszamy i zachęcamy gorąco do przypomnienia widzom, słuchaczom i czytelnikom tego niezwykle istotnego fragmentu polsko-amerykańskiej historii.